TIN TỨC MỚI

Thứ Tư, 6 tháng 11, 2019

Tuyến đường băng nứt vỡ lẽ, sân bay hết chỗ... tranh nhau để được bay

 Cơ sở quá tải, cạn slot, thiếu nhân lực hàng không,... vậy nhưng hàng loạt hãng hàng không mới vẫn xếp hàng chờ được cấp phép bay chứng tỏ sức hấp dẫn của thị trường hàng không. 

Đương nhiên, hiện chỉ Vietnam Airlines và Vietjet là lãi lớn, các hãng khác đều lỗ. Nhìn sang Thái Lan, cả 8 hãng bay thương mại của quốc gia này cũng đang lỗ nặng. Các “tân binh” liệu có chỗ chen chân và liệu có “sống nổi”?

Nguy cơ đóng cửa tuyến đường băng

Các con phố băng tại các sân bay lớn như Nội Bài, Tân Sơn Nhất hư hỏng nặng tiềm ẩn rộng rãi nguy cơ gây mất bình yên bay, thậm chí phải dừng khai thác bất kỳ thời điểm nào - lời cảnh báo của lãnh đạo Cảng hàng không quốc tế Nội Bài vẫn còn nguyên khi các tuyến phố băng đó vẫn chưa được tu bổ.

Những vết hằn vệt bánh tàu bay, vết nứt dọc tim kiểu rạn chân chim, bê tông bị lún và “vênh” nhau,... hai đường cất, hạ cánh 11L/29R và 11R/29L thuộc phi trường Nội Bài hư hỏng nặng. Chỉ huy Hoa phượng đỏ hàng không quốc tế Nội Bài lý giải là do khai thác quá vận chuyển. Có thời điểm một giờ mà 42 chuyến bay cất/hạ cánh, vượt quá năng lực khai thác (37 chuyến. Sản lượng bay bình quân tăng 11%/năm. Chưa kể, phi cơ to, vận chuyển trọng lớn như A350-900, B787-9, B787-10 càng ngày càng phổ biến làm cho tuyến phố băng phải oằn bản thân mình gánh đỡ.

Đường băng nứt vỡ, sân bay hết chỗ... tranh nhau để được bay
Trục đường băng sân bay Nội Bài xuống cấp hiểm nguy, ăn hiếp dọa an toàn bay

Không chỉ con đường băng trường bay Nội Bài mà các con phố băng 07L/25R, trục đường lăn W4, W6 Tân Sơn Nhất cũng đến lúc phải đại tu toàn thể phần móng vì chất lượng đang xuống cấp nặng năn nỉ.

Việc kiến nghị tu bổ các tuyến phố băng tại phi trường Nội Bài và Tân Sơn Nhất được đưa ra phương pháp đây 2 năm, từ 2017, nhưng tới nay vẫn bất động.

Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) ước tính, kinh phí sửa chữa trục đường băng hỏng nhì sân bay trên khoảng 3.511 tỷ đồng. Song, do vướng “cơ chế” vốn, ACV chẳng thể có chiến lược tu bổ, cải tạo diện tích lớn mà chỉ sửa chữa nhiều lần để duy trì hoạt động khai thác đường băng, các con phố lăn theo nguyên tắc hỏng đâu sửa đó.

Ngoài ra đó, việc xây đắp nhà ga T3 được hy vọng góp phần nâng công suất phi trường Tân Sơn Nhất lên 50 triệu hành khách/năm tham gia năm 2025. Tổng mức đầu cơ dự án khoảng 11.430 tỷ đồng, do ACV khai triển bằng vốn đầu tư tự có. Nếu như giấy má suôn sẻ, khai triển ngay, thời gian chấm dứt nhà ga T3 cũng mất 3 năm. Song, trên thực tế, công trình chưa biết khi nào khởi công do hồ sơ kéo dài. Khác lạ là việc giải quyết quỹ đất 16,37ha của Bộ Quốc phòng, đợi tới khi trả về địa phương rồi địa phương bàn giao cho ACV là một công đoạn chưa hẹn trước.

Hơn nữa, trong 7 công trình giải cứu kẹt xe cho Tân Sơn Nhất, đến nay mới đưa vào hoạt động được 3, còn 4 vẫn án binh bất động do bế tắc khâu giải phóng mặt bằng.

Công trình sân bay quốc tế Long Thành được triển khai nhằm để giảm tải cho phi trường Tân Sơn Nhất, dự kiến đưa tham gia khai thác giai đoạn 2023-2025. Ông Lại Xuân Thanh, Chủ toạ HĐQT ACV, cho hay, tổng tổ chức kinh doanh đã lo khoảng 37.000 tỷ đồng tính đến 31/12/2018. Ví như tại kỳ họp thứ 8, Quốc hội thông qua và cuối năm nay được Chính phủ phê chuẩn y, đầu năm 2021 có thể khởi công công trình.

Đường băng nứt vỡ, sân bay hết chỗ... tranh nhau để được bay
Mùa cao điểm, trường bay Tân Sơn Nhất ken chật khách (ảnh báo Giao thông)

Trên thực tiễn, tổng mức đầu cơ giai đoạn 1 dự án Hoa Phượng đỏ hàng không quốc tế Long Thành là 111.689 tỷ đồng (tương đương 4,77 tỷ USD), dự định ACV sẽ phải đi mượn khoảng 2,62 tỷ đô la Mỹ. Ủy ban Kinh tế của Quốc hội đang lo ngại về khả năng vận động một lượng vốn "khủng" cho dự án này, ví như được Chính phủ bảo lãnh lại khiến cho tăng gánh nặng nợ công. Chưa kể, vẫn còn ý kiến cho rằng thay vì chỉ định thầu, nên đấu thầu dự án để thu hút nguồn vốn tư nhân.

Với tình hình hiện thời, liệu 2021 công trình phi trường Long Thành có được khởi công như chiến lược của ACV? Nếu như bị chậm trễ, chưa kể những không may phát sinh trong quá trình thi công, liệu có kịp tiến độ để sân bay Long Thành tròn vai góp phần bớt nhiệt quá chuyển vận cho phi trường Tân Sơn Nhất?

vn đang khai thác 22 trường bay, gồm 9 sân bay quốc tế và 13 trường bay trong nước. Tổng công suất hệ thống trường bay là 90,4 triệu hành khách, nhưng lượng khách ưng chuẩn lên tới 103,4 triệu người năm 2018. Gánh thêm 13 triệu hành khách mỗi năm, chưa kể lượng khách năm sau thường cao hơn năm trước, đang là sức ép đè nặng lên hệ thống phi trường vốn đã quá vận tải, nhất là với Tân Sơn Nhất, Cam Ranh con, Đà Nẵng,...

Chật và tắc vẫn nhảy tham gia chen chân

Theo Cục Hàng không vn, công đoạn 2014-2018, thị trường hàng không vn lớn mạnh cao, luôn ở mức hai con số, liên tục với mức nhàng nhàng là trên 20% về hành khách và 13,2% về hàng hóa. Dự báo, lượng vận tải của các hãng hàng không trong nước đạt 60 triệu khách năm 2020 và 96 triệu khách tham gia năm 2025.

Trong khi hạ tầng hàng không còn chưa được cải thiện, số slot bay (giờ cất và hạ cánh của các chuyến bay) lại có hạn, hàng loạt hãng hàng không mới như Vietravel Airlines, Vinpearl Airlines hay Kite Air nhất tề nhập cuộc cuộc chơi nghìn tỷ, làm cho tổ chức điều hành bế tắc trong việc phân chia slot.

Số liệu Cục Hàng không gửi Bộ Liên lạc Vận chuyên chở cho thấy, quỹ slot bay tại vn đang thiếu trầm trọng. Theo cách thức phân bổ slot lịch bay mùa đông 2019/2020 của cơ quan này, tính ra, nhu cầu của các hãng đang vượt số lượng slot còn lại nhàng nhàng 270 slot/ngày.

Đường băng nứt vỡ, sân bay hết chỗ... tranh nhau để được bay
Xếp hàng chờ bay là chuyện thường thấy tại phi trường Nội Bài

Chính cho nên, trong văn phiên bản trả lời các hãng hàng không mới đang chờ xin cấp phép bay, Cục Hàng không Việt Nam đều khuyến cáo về kỹ năng quá vận tải tại các phi trường nóng như Tân Sơn Nhất, Nội Bài, nhất là việc cạn slot bay.

ví dụ, Công trình thi công Vietravel Airlines, Cục Hàng không vietnam để ý với mô hình khai thác thuê chuyến, Vietravel sẽ khó có được slot tại trường bay Tân Sơn Nhất, Nội Bài, Cam Oắt con, Đà Nẵng... vì mới nhập cuộc thị trường, chẳng thể có slot lịch sử.

Chi tiết, trước trạng thái qua chuyên chở tại Tân Sơn Nhất, các hãng hàng không đã sử dụng hết các vị trí đỗ máy bay qua đêm, giờ hạ cất cánh tại các sườn giờ trong ngày. Trường bay Nội Bài thì vẫn còn địa điểm đỗ phi cơ qua đêm và còn slot song nguồn tài nguyên này sẽ nhanh lẹ hết sạch trước sự ngày càng tăng về khai thác của các hãng hàng không.

Hay với Dự án xây cất hãng hàng không Cánh Diều (Kite Air), mặc dù trong kế hoạch hãng đã né nhì đầu sân bay lớn, nhưng trong khoảng năm khai thác thứ 3 sẽ mở rộng khai thác các các con phố bay trong khoảng Tân Sơn Nhất, Nội Bài. Cục Hàng không vn khuyến cáo ý tưởnrg này chỉ khả thi khi các công trình mở mang và xây mới nhà ga hành khách tại 2 phi trường này được triển khai, song song sân bay Long Thành được đưa vào khai thác theo đúng tiến độ từ 2023-2025.

Còn Vinpearl Air cũng được yêu cầu bổ sung chiến lược đỗ máy bay tới 2025 khi trường bay Tân Sơn Nhất không còn chỗ đỗ và slot từ năm 2022.

Chưa kể, trong cuộc đua về đội bay và con đường bay mới, các hãng bay vẫn ráo riết lên kế hoạch sắm thêm phi cơ để dịch vụ nhu cầu tạo ra hot. Vietnam Airlines, lần đầu tiên trong lịch sử nâng đội máy bay đang khai thác lên con số 100 chiếc vào 22/10 gần đây. Trong khoảng nay tới 2023, Vietjet Air sẽ nhận bàn giao 100 phi cơ mới từ Boeing và Airbus. Bamboo Airways, trong khoảng 10 tàu bay lúc đầu dự định sẽ nâng lên 30 chiếc vào năm đến.

Trước sự thu hút của hoạt động mua bán hàng không, nhiều “ông lớn” nghìn tỷ không muốn đứng ngoài cuộc chơi. Hành khách sẽ được hưởng nhờ có thêm phổ quát sự lựa chọn. Tuy nhiên, các chuyên gia hàng không cho rằng, cùng một lúc các hãng mới dồn dập ra đời và quy mô đội tàu tăng hot trong bối cảnh hạ tầng sân bay quá vận tải làm đang đặt ra phổ biến thách thức với tổ chức điều hành. Đặc biệt là việc ồ ạt cấp phép ra đời hãng hàng không mới sẽ tạo cạnh tranh không lành mạnh giữa các hãng hàng không và bắt nạt dọa nguy cơ an toàn bay.

Bài học hàng không Thái Lan vẫn còn nguyên giá trị. Từ 41 hãng hàng không năm 2015, nay đã có 16 hãng bị giải thể. 8 hãng bay thương mại đều lỗ trong 6 tháng đầu năm nay. Ở Việt Nam, dù có nhiều lợi thế và buôn bán phân khúc giá rẻ nhưng các hãng lâu năm như Jetstar Pacific từng lỗ hàng ngàn tỷ cho đến các hãng mới như Bamboo, Hải Âu đều đang chịu lỗ.

Ngọc Hà


Xem thêm: gia dat saigon

Đăng nhận xét